Po masowym napływie migrantów do Ceuty, hiszpańskiej eksklawy w Afryce Północnej, w lipcu i sierpniu 2026 roku, w mediach społecznościowych pojawiło się wiele fałszywych treści na temat migrantów z krajów afrykańskich. Pod koniec sierpnia użytkownicy mediów społecznościowych, również polscy, masowo udostępniali nagranie przedstawiające czarnoskórego mężczyznę wykonującego do kamery gest podcinania gardła, z opisem, że człowiek ten jest migrantem w Ceucie. Przeprowadzona przez agencję AFP weryfikacja wykazała jednak, że film pokazuje trenera street workoutu ćwiczącego na plenerowej siłowni w Paryżu.
„Oto 'biedni i niedożywieni azylanci uciekający przed wojną’, którzy niedawno przybyli do Hiszpańskiej Ceuty.” – głosi opis do rolki na Facebooku zamieszczonej na Facebooku 24 sierpnia 2026 roku, w której prezentowany jest piętnastosekundowy film przedstawiający grupę ciemnoskórych mężczyzn. Jeden z nich, patrząc prosto w kamerę, wykonuje dłonią na szyi gest podcinania gardła. Na koniec rzuca butelką w stronę kamery. Hasztag w opisie filmu i oznaczenie lokalizacji mają sugerować, że został on nagrany w Ceucie, hiszpańskiej eksklawie w Afryce Północnej.
Opis innej rolki zamieszczonej 21 sierpnia na Facebooku, na koncie skrajnie prawicowej strony Dziennik Narodowy, utrzymuje, że mężczyzna na filmie „prosto i dosadnie tłumaczy, po co [migranci]: przyp.red] najeżdżają Europę”.
Film pojawił się również na innych platformach, m.in. Instagramie oraz X, a także był rozpowszechniany w innych językach po angielsku, czesku, grecku, chińsku, niemiecku oraz katalońsku.
Jednak przeprowadzona przez agencję AFP weryfikacja wykazała, że materiał ten został wycięty z filmu zarejestrowanego przez francuskiego trenera fitnessu, który nakręcił go na miejskiej siłowni plenerowej w Paryżu.
Społeczność fitness w Paryżu walczy z rasizmem
Przeprowadzenieodwrotnego wyszukiwaniaposzczególnych klatek nagrania pozwoliło agencji AFP znaleźć oryginalny film na koncie francuskiego trenera fitnessu i twórcy cyfrowego o nazwie konta na Instagramie „Ms1k2”. Po raz pierwszy użytkownik opublikował film na swoim koncie 28 maja 2026 roku, na kilka miesięcy przed masowym napływem migrantów do hiszpańskiej Ceuty pod koniec lipca 2026 roku. Odnaleźć na nim można te same postacie i infrastrukturę co w analizowanym przez nas viralowym nagraniu.
Geolokalizacja pozwoliła AFP ustalić, że oryginalny film nie został nakręcony w Ceucie, lecz w Paryżu – a dokładniej na siłowni plenerowej na terenie Parku Bercy. Obiekt zwany „Street Workout de Bercy” ma charakterystyczne, żółte, neonowe barierki i jest otoczony drewnianymi słupkami, co jest widoczne na zdjęciach na Mapach Google. Przeglądając inne filmy na kanale użytkownika, można zauważyć, że trenuje on tam regularnie. Na innych filmach widać również betonową elewację, która pasuje do tej widocznej na zdjęciach obiektu w Mapach Google.
28 sierpnia 2026 roku dziennikarz agencji AFP odwiedził kompleks sportowy w Parku Bercy i rozmawiał z trenującymi tam ludźmi. Pokazał im krążące w sieci nagranie, a oni potwierdzili, że zostało ono nagrane na tym terenie sportowym, a nie w Ceucie. 26-letni mężczyzna o imieniu Brahim przekazał AFP, że zna mężczyznę z nagrania, gdyż, jak podkreślił, jest bardzo dobrze znany w tym środowisku: „Wszyscy go znają, to jeden z weteranów”. Dodał, że „pochodzi z tej dzielnicy i trenuje w tym miejscu od lat. Widuje się go na co dzień”.
Inny mężczyzna, 30-letni Diop, powiedział dziennikarzowi AFP, że rasistowskie posty go nie dziwią. „Rasistowskie komentarze pod filmami z treningów na Instagramie czy Tik Toku są częste”. Dodał: „Ludzie rozpowszechniają fałszywe informacje na tle rasistowskim o tym miejscu i o trenujących tu osobach. A to po prostu ludzie, którzy tu ćwiczą”.
W listopadzie 2025 roku,AFP przeprowadziła rozmowy z trenującymi na siłowni w Parku Bercy mężczyznami, również z tym, którego widać w analizowanym przez nas nagraniu. W materiale AFP jest on przedstawiony jako Mamadou, „entuzjasta street workoutu”. Od 1:03 minuty Mamadou opisuje kompleks sportowy i jego społeczność: „Zachęcamy wszystkich, aby tu przychodzili i żeby nie siedzieli przed komputerami. Zdarza się, że spotyka się ludzi, którzy wygadują bzdury o Bercy i twierdzą, że tutaj przychodzą źli ludzie i takie tam inne bzdury”. Następnie wyjaśnia, że każdy jest tutaj mile widziany: „Nie ma tu mowy o tym, że 'ten jest biały’ czy 'ten jest czarny’. Wszyscy tutaj jesteśmy tacy sami, jak rodzina”.
Siłownia w plenerze znajduje się w12 dzielnicy Paryża, tuż obok dworca autobusowego Bercy. Francuskiemediaopisały ją jako popularne miejsce spotkań wśród entuzjastów street workoutu.
Hiszpania wysłała oddziały wojsk do Ceuty, aby wzmocnić bezpieczeństwo w eksklawie po śmiertelnych incydentach związanych z próbami przedostania się migrantów. Ostatni napływ migrantów – uważany za największy w historii Ceuty – doprowadził międzynarodowego kryzysuz udziałem Hiszpanii.
Większość migrantów, którzy dotarli do Ceuty, już powróciła do Maroka.
Wraz z kryzysem migracyjnym w Ceucie, w mediach społecznościowych pojawiło się wiele zarówno autentycznych jak i sfabrykowanych materiałów na temat migrantów, część z nich AFP obaliła na stroniew języku angielskim i polskim.
