About CEDMO
The Central European Digital Media Observatory (CEDMO), as an independent non-partisan multidisciplinary hub, aims to identify, research and prioritise the most critical sources and causes of information disorders in Central Europe (mainly the Czech Republic, Slovakia and Poland). This international consortium was created to propose a set of short and longer-term actions, as well as recommendations to help civil society, public institutions and the private sector respond to the declining trust in key institutions and help society to resist the effect of increasing exposure to mis- and disinformation.
By interacting and coordinating with European Digital Media Observatory (EDMO) and other regional EDMO hubs in EU, CEDMO will contribute to curbing threats posed by information disorders, including disenchantment with the democratic processes, and discord in civil society in Europe, and to building community and nation-wide resilience while protecting information ecosystems.
O CEDMO
The Central European Digital Media Observatory (CEDMO) jest niezależnym, bezpartyjnym i multidyscyplinarnym hubem, którego celem jest identyfikowanie, badanie oraz priorytetyzowanie najbardziej istotnych źródeł i powodów zaburzeń informacyjnych w Europie Środkowej (głównie w Czechach, W Słowacji i w Polsce).
Nasi Partnerzy
O CEDMO
The Central European Digital Media Observatory (CEDMO) jest niezależnym, bezpartyjnym i multidyscyplinarnym hubem, którego celem jest identyfikowanie, badanie oraz priorytetyzowanie najbardziej istotnych źródeł i powodów zaburzeń informacyjnych w Europie Środkowej (głównie w Czechach, W Słowacji i w Polsce).
Nasi Partnerzy
„To nie nocny widok zniczy w Dzień Zaduszny lub Święto Zmarłych, to „Konwój wolności” który jedzie do stolicy Kanady.” – czytamy w poście zamieszczonym 28 stycznia 2022 roku na Facebooku.
Przerobiony film został opublikowany 28 maja 2022 r.na stronie na Facebooku a także przez innych użytkowników indywidualnych lub stron (1, 2, 3).
„Władze Australii wprowadzają zakaz hodowli zwierząt oraz upraw warzyw i roślin na własne potrzeby” – czytamy w poście z 13 maja 2022 r., który miał 59 udostępnień. W dalszej części tej publikacji, możemy przeczytać antyunijną narrację propagowaną przez autora.
W publikacji udostępnionej na Facebooku 12 sierpnia 2023 roku cytowane są słowa australijskiego geologa Iana Plimera, który od wielu lat neguje zmiany klimatu. Agencja AFP wielokrotnie obalała twierdzenia Plimera (na przykład tutaj i tutaj).
„Dzisiaj, w ciągu 12 godzin, Etna wyrzuciła do atmosfery więcej CO² niż cała działalność człowieka” – czytamy w treści publikacji na Facebooku z nagraniem wideo czynnego wulkanu, która była udostępniana kilkadziesiąt razy przez polskich użytkowników m.in. tutaj i tutaj. Treści te pojawiły się w maju 2023 roku, tuż po ostatniej dużej erupcji Etny.
„KŁAMSTWA KLIMATYCZNE: Najlepsi klimatolodzy twierdzą, że kazano im „zatuszować” prawdę, że temperatura na Ziemi nie wzrosła od 15 lat” – czytamy w publikacji udostępnionej na Telegramie 16 lipca 2023 roku. Podobne treści były także udostępniane na platformie X (wcześniej Twitter), a także na Facebooku. Teksty były publikowane również w języku angielskim i francuskim, zdobywając kilka tysięcy udostępnień od połowy lipca.
Rozpowszechniane na Facebooku publikacje np. tutaj i tutaj, zawierały zrzut ekranu z tweeta wraz z fałszywym przesłaniem, w którym można było przeczytać, że Orlen „zapowiada, że od teraz wszystkie bułki do hot-dogów oraz burgerów będą wypiekane z mąki ze świerszczy”.
„Soda oczyszczona skutecznym środkiem leczniczym na nowotwory” – czytamy w publikacji na Facebooku z 9 grudnia 2022 i 29 grudnia odsyłającej do artykułu na stronie Stolica Zdrowia. Artykuł ilustruje zdjęcie miseczki z białym proszkiem, mającym być sodą oczyszczoną (zwaną też wodorowęglanem sodu), popularną substancją używaną do gotowania, sprzątania, ogrodnictwa, a nawet jako trucizna.
„Zielarskie mi zamykają!”, „spisek przeciwko naturalnym metodom leczenia”, „odgórne zarządzenie UE” – komentują wzburzeni internauci podaną na Twitterze wiadomość, jakoby od stycznia 2023 roku sprzedaż ziół miała zostać zakazana w Unii Europejskiej. To nieporozumienie.
„Siły Powietrzne Armii Stanów Zjednoczonych zaatakowały Iran. Celami napadu powietrznego były zakłady wzbogacania uranu w Fordowie i Natanzie, oraz centrum badawcze w Esfahanie.” – czytamy w poście na Facebooku z 22 czerwca 2025 roku z krótkim wideo przedstawiającym potężną kulę ognia. To samo nagranie pojawiło się na profilu „Klub Inteligencji Katolickiej w Lublinie”.
„Minister bezpieczeństwa narodowego Izraela i szef Mossadu publicznie pokłócili się.” – czytamy w poście na Facebooku zamieszczonym 20 czerwca 2025 roku na profilu „Aldona z Podlasia” niedoszłej kandydatki w wyborach prezydenckich wraz krótkim filmem, na którym słychać jak dwaj mężczyźni sprzeczają się w języku hebrajskim. Dalej, użytkowniczka pisze, że minister Ben-Gwir ostro zażądał „wyjaśnień” od szefa Mossadu i przytacza ich rzekomy dialog: „’Kto dał ci prawo prowokować Iran i narażać kraj na taki cios? To twoja wina, że Iran zbombardował Tel Awiw!’ – oświadczył gniewnie polityk. – 'Moce rakietowe Iranu były dla mniea zaskoczeniem. Nie miałem pojęcia, że dysponują tak zaawansowaną technologią’ – odpowiedział szef Mossadu.” Post zyskał cztery tysiące udostępnień i blisko dziesięć tysięcy reakcji.
„Dziś przed Sądem Apelacyjnym we Wrocławiu zapadł OGROMNIE WAŻNY WYROK DLA POLAKÓW I DLA NASZEJ OJCZYZNY. Sąd ten uznał, że wystarczy 1 osoba, która NIE ŻYCZY SOBIE aby na danym budynku Urzędu Miasta (dowolnym budynku administracji publicznej, np. Urząd Gminy, Urząd Wojewódzki etc.) była inna niż POLSKA FLAGA to TERAZ, KAŻDY Z WAS MA PRAWO BEZ JAKICHKOLWIEK KONSEKWENCJI JĄ ZDJĄĆ” – napisał użytkownik w poście na Facebooku 29 maja 2025 r. Post uzyskał 4 500 udostępnień i setki reakcji.
Niezrozumienie przepisów ustawy źródłem dezinformacji. Powróciła wprowadzająca w błąd narracja w sprawie rzekomego zakazu budowy domów dalej niż 1,5 km od szkoły.
„Pod piramidą Khafre odkryto osiem ogromnych, cylindrycznych struktur – twierdzi użytkownik w poście na Facebooku zamieszczonym 23 marca 2025 roku (używając anglojęzycznej nazwy piramidy Chefrena). O „ośmiu cylindrycznych studniach” pisze też użytkownik na platformie X. Inny użytkownik Facebooka dodaje że „może to zmienić wszystko, co myślimy, że wiemy o naszej historii”.
„USAID zapłacił 4 miliony dolarów żeby umieścić Zelenskiego na okładce Time jako człowieka roku” – czytamy w publikacjach na Facebooku, TikToku, platformie X i Telegramie zamieszczonych po 27 lutego 2025 wraz materiałem wideo.
„USAID zapłaciło zachodnim celebrytom miliony za wyjazdy na Ukrainę i PR Zełenskiego” – czytamy w poście na Facebooku z 7 lutego 2025 roku, który wymienia Angelinę Jolie, Orlanda Blooma, Seana Penna, Bena Stillera oraz Jean-Claude’a Van Damme’a. „Angelina Jolie miała kosztować najwięcej – za podróż do Lwowa w kwietniu 2022 roku zapłacono jej 20 milionów dolarów” – czytamy.
Polityk Konfederacji stwierdził, że Ukraińcy mają pieniądze na odbudowę muzeum dowódcy UPA, bo polski rząd przeznaczył 25 mln euro na odbudowę kamienic we Lwowie. Wyjaśniamy, na co Polski rząd przeznaczył 25 mln zł i które kamienice zamierza odbudować.
